Da ka shap GI Tag ban ithuh ia ki jain Ryndia na Meghalaya

Ka tnad Ministry Textiles ka Sorkar India ka pynpaw ba ka jingai ia ka Geographical Indication (GI) tag ne shap ia ka jain Ryndia jong ka jylla Meghalaya ka long kum kawei na ki jingjop ba khraw bad ki khana ka kam thain jain hapoh ka ri India ha u snem, 2025. Ka jingpynbna ia ka “Year of Textile Reforms” ha kane ka samoi la sakhi ia ka jingiar jong ka jain ryndia bad ka kam thain jain hapoh ka ri India, ha kaba ka ri India kala bat biang ia ka kyrdan Baar ha ka pyrthei ban pynmih ia ka jain ryndia ryngkat bad ka jingkiew kala long kaba biang bha. La pyntip ba ka jingpynmih ia u ksai ryndia ka la kiew na ka 41,121 metric ton ha u snem 2024–25, ka jingkiew kaba 55 per cent na ka 26,480 metric ton ha u snem 2013–14. Ka jingpynmih ia ka ryndia kala nang kiew sha ka 16.75 per cent, ka jingkiew na ka 96 kg ha ka shi hektar sha ka 112 kg shi hektar ha katei kajuh ka samoi.

Nalor kane ka dor jongu Mulberry Cocoon ne u niang ryndia kala kiew bha kaba la kiew sha ka 46 percent na ka T. 384 shi kg ha u 2013–14 sha ka T. 560 shi kg ha u snem 2024–25. Ka jingaikam aijam ha ka Sericulture Sector kala iar bha bad kiew da 23.95 per cent na ka 78 lak ngut ki briew ha u 2013–14 sha ka 98 lak ngut ki briew ha u snem 2024–25 bad kala bteng ban leh ia ka bynta kaba khraw ha kaban pynneh pynsah ia ka kamai kajih ha nongkyndong bad ban kyntiew ia ka jingiashimbynta ki kynthei ha ka kamai kajih.

Ka jingioh jingithuh GI ka Meghalaya’s Eri silk, Ryndia, kala kylla long kum ka mawjam jong ka jingroi, kaba lam sha ka jingkiew ka ioh kamai na ka bynta ki nongrep ia u niang ryndia, ka lad aikam ha nongkyndong, kyntiew shuh shuh ka jingiashimbynta lang ki kynthei, ka jingleh kaba long kaei kaei kaba thymmai katkum ka jingioh ia ka GI-based branding bad ka jingkyntiew ia ka jingpynmih ryndia kaba iai neh bad kaba iadei bad ka mariang.